AIDS AWARENESS PICTURE GALLERY

Κέντρα Ελέγχου και Αναφοράς AIDS

Χρονολογικά Στοιχεία για την Εξέλιξης της Επιδημίας

Λοίμωξη και Νόσος HIV

 

Διαστάσεις και Επιπτώσεις

Η ανακοίνωση της διάγνωσης μιας χρόνιας, σοβαρής και συχνά θανατηφόρας ασθένειας έχει σημαντικές επιπτώσεις στην εικόνα και την αντίληψη που έχει το άτομο τόσο για τον εαυτό του όσο και για το σώμα του. Η ανακοίνωση αυτή συνδέεται με τη συνειδητοποίηση της θνητότητας του ατόμου. Για τους περισσότερους ανθρώπους η διάγνωση μιας απειλητικής για τη ζωή ασθένειας αποτελεί μια κρίσιμη καμπή καθώς χρειάζεται να επαναπροσδιορίζουν τη ζωή και τους στόχους τους και συχνά ανακαλύπτουν τις αξίες, τις σχέσεις καθώς και τις προτεραιότητες που είναι σημαντικές γι' αυτούς (Παπαδάτου και Αναγνωστόπουλος, 1999).

Μπρος στη διάγνωση μιας χρόνιας ή ανίατης ασθένειας, είναι λογικό οι οικογενειακές και φιλικές σχέσεις να δοκιμάζονται και κάποιες φορές να τροποποιούνται. Αρκετές φορές χαρακτηρίζονται από μια τάση προσέγγισης ενώ κάποιες άλλες από μια τάση απομάκρυνσης. Η διαδικασία αυτή επηρεάζεται τόσο από τις κοινωνικές προκαταλήψεις σχετικά με την ασθένεια, όσο και από τον πάσχοντα και την οικογένειά του (Παπαδάτου και Αναγνωστόπουλος, 1999). Η αντίληψη της πλειοψηφίας των ατόμων μιας κοινωνίας για κάποιες ασθένειες συντελεί στην περιθωριοποίηση των ατόμων που πάσχουν από αυτές. Το Σύνδρομο Επίκτητης Ανοσολογικής Ανεπάρκειας είναι μία από αυτές.

Η ανακοίνωση της διάγνωση μια σοβαρής ή απειλητικής για τη ζωή ασθένειας επηρεάζει με μοναδικό τρόπο το άτομο και την οικογένειά του. Οι αντιδράσεις από την ανακοίνωση μπορεί να διαφέρουν από άτομο σε άτομο. Συνήθως εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες οι οποίοι θα μπορούσαν να ταξινομηθούν στις εξής κατηγορίες:
α. τους παράγοντες που συνδέονται άμεσα με την ασθένεια (πχ. σοβαρότητα, είδος θεραπείας, τις κοινωνικές προκαταλήψεις που τη συνοδεύουν κλπ.),
β. τους παράγοντες που συνδέονται με το εξελικτικό στάδιο στο οποίο βρίσκεται το άτομο κατά την εμφάνιση της νόσου (πχ. εφηβεία, νεότητα, μέση ηλικία κλπ.) και
γ. τους ψυχοκοινωνικούς παράγοντες (π.χ. φύλο, ηλικία, κοινωνικό-οικονομικό επίπεδο, υποστηρικτικό δίκτυο κλπ.).

Οι παράγοντες αυτοί βρίσκονται σε αλληλεπίδραση και επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο το άτομο αντιλαμβάνεται την ασθένεια καθώς και τον τρόπο που προσαρμόζεται σ' αυτή (αποδοχή η άρνηση της κλπ.) (Παπαδάτου και Αναγνωστόπουλος, 1999).
Σχεδόν κάθε σοβαρή ασθένεια καθώς και η θεραπεία της επιβάλλει κάποιους περιορισμούς (π.χ. ακινησία, απουσία από την εργασία κτλ) οι οποίοι είναι πιθανό να οδηγήσουν τον άρρωστο και την οικογένεια του σε κοινωνική απομόνωση. Η απομόνωση αυτή μπορεί να ενταθεί από το ενδεχόμενο στίγμα που συνοδεύει τη συγκεκριμένη ασθένεια.

Καθώς το AIDS θεωρείται μια "κακιά" αρρώστια που συμβολίζει το θάνατο, οι ερμηνείες και οι προκαταλήψεις που το συνοδεύουν προκαλούν έντονο άγχος. Παρατηρείται λοιπόν το φαινόμενο, αντί η οικογένεια να προσπαθεί να κρύψει την αλήθεια από τον ασθενή, να αντιστρέφονται οι ρόλοι και ο πάσχων να προσπαθεί να κρύψει τη διάγνωση από την οικογένεια. Ενώ σε οποιαδήποτε άλλη σοβαρή και απειλητική για τη ζωή αρρώστια οι ασθενείς αντιμετωπίζονται με συμπάθεια, οι φορείς του HIV καθώς και οι ασθενείς με AIDS αντιμετωπίζονται εχθρικά, με φόβο και τελικά περιθωριοποιούνται. Έτσι, δύσκολα ζητούν στήριξη από το περιβάλλον τους (Παπαδάτου και Αναγνωστόπουλος, 1999).